Informator Rady Załogi IUNG
Do trudności, na jakie napotkała Rada w pierwszym roku kadencji to przede wszystkim konieczność przezwyciężenia nawyków wynikających ze zmiany ról społecznych oraz cech charakterologicznych. Autor sprawozdania wyjaśnia to w sposób następujący:
Osoby te[22] na co dzień pełnią rolę pracowników /podwładnych bądź zwierzchników/, działają w ramach określonej hierarchii stanowisk służbowych. Po wyborach do Rady musiały one nauczyć się roli członków organu Instytutu, co wymaga nie tylko przezwyciężenia naturalnej skłonności ulegania autorytetowi Dyrektora, lecz także stworzenia płaszczyzny partnerskich stosunków między członkami Rady.
Następną trudnością wymienioną w Sprawozdaniu były kłopoty z utrzymaniem aktywności członków Rady na poziomie zapewniającym realizację podejmowanych celów. Po pierwszym okresie znacznego zainteresowania pracą w Radzie, swoistą fascynacją nową sytuacją, nastąpił znaczny spadek aktywności członków Rady. Złożoność zadań w połączeniu z brakiem doświadczeń i różnym poziomem przygotowania merytorycznego powoduje, że większość zadań jest podejmowana przez grupę przywódczą /prezydium/ Zaczyna się w takiej sytuacji pojawiać u jednych pewne zniechęcenie wynikające z nadmiaru zadań zaś u tych mniej aktywnych słabnie poparcie dla podejmowanych inicjatyw./.../
Inną przyczyną spadku aktywności członków Rady jest brak zainteresowania Załogi naszą działalnością. Aktywność Załogi skończyła się aktem wyborczym, po którym nastąpiła niepokojąca cisza...
Pierwsze doświadczenia Rady Załogi w kontaktach z Dyrekcją Instytutu również nie były specjalnie zachęcające. Autor sprawozdania tak o tym pisze:
Należy przyznać, że większość decyzji zastrzeżonych do kompetencji Dyrekcji IUNG była konsultowana z Radą Załogi, np. struktura organizacyjna Instytutu, działalność finansowa, plany wydatków na cele socjalne i mieszkaniowe, przyznawanie nagród naukowych, premii kwartalnych i tzw. 14-ki, wprowadzanie tzw. nowego taryfikatora, przyznawanie odznaczeń itp.
Chcielibyśmy nadal wierzyć, że jesteśmy partnerem poważnie traktowanym przez Dyrekcję, aczkolwiek załatwianie niektórych spraw odbywa się zbyt opieszale / np. udostępnienie lokalu na biuro RZ/, a innym razem w tempie przyśpieszonym, gdyż należy sprawę zaopiniować „na wczoraj”. Czasami odnosimy wrażenie, że Dyrekcja nie przyzwyczaiła się jeszcze do istnienia Rady Załogi, bądź też stosuje zasadę udostępniania określonych informacji jedynie na wyraźne żądanie /np. sprawa centralnego laboratorium/. Pokonanie takiej bariery jest dla nas niezwykle trudne, gdyż aby zażądać przekazania informacji, Rada musi wiedzieć, że określone działanie /inicjatywę/ w Instytucie podjęto lub z zewnątrz wpłynęła jakaś sprawa wymagająca załatwienia. Z drugiej strony przeprowadzenie jakichkolwiek zmian, bądź możliwość wprowadzenia czegoś nowego zależy w dużej mierze od świadomości ludzi , których to ma dotyczyć. Każdy pracownik chce, i powinien wiedzieć, jakie są cele i uwarunkowania wprowadzanych zmian oraz jaki to będzie miało wpływ na jego własne losy i czy w nowej sytuacji efekty jego pracy mogą być większe. Dlatego też podejmowane zmiany, a wcześniej cała strategia prowadząca do określonych zmian nie może być tajemnicą lub dziedziną zastrzeżoną wyłącznie dla kierownictwa./.../ Uczestniczenie przez Radę Załogi w pracach wstępnych, obejmujących analizę i selekcję materiałów źródłowych, analizowanie różnych możliwych rozwiązań jest podstawowym warunkiem pełnienia przez Radę funkcji faktycznego współgospodarza. Mamy jednak nadzieję, że okres rocznej obserwacji przez Dyrekcję poczynań Rady Załogi oraz wypracowane obustronne płaszczyzny współpracy tych organów pozwoli na budowanie zaufania i docenianie roli samorządu w zarządzaniu Instytutem./.../
W ustawie o jednostkach badawczo-rozwojowych, Rada Załogi ma... status organu Instytutu, a więc ma prawo współzarządzać nim. Osiągnięcie jednak takich zamierzeń będzie możliwe dopiero wówczas, gdy cała Załoga będzie tego chciała, gdy obudzi się świadomość w każdym z nas, że możemy chociaż w jakimś stopniu wpływać na działalność i funkcjonowanie Instytutu. Bez dopracowania układów partnerskich między wszystkimi organami zarządzającymi Instytutem oraz poczucia więzi z Załogą trudno będzie oczekiwać zmiany sposobu myślenia ludzi i ich działania. W konsekwencji oznaczać to powinno zmianę stylu zarządzania w celu pokonania społecznej inercji wynikającej z niepewności i obawy przed zmianą czegokolwiek. Znaczna część pracowników zna i docenia swoją wartość, chce zamiast tradycyjnego pobudzania idącego z góry do dołu, znaleźć właściwe miejsce dla własnej inicjatywy, dla pobudzenia od dołu do góry[23]. A więc jedynie partnerstwo w zarządzaniu może spowodować większą identyfikację załogi Instytutu oraz rzeczywiste poczucie współodpowiedzialności za jego dobre imię.
Przypisy
- ↑OKPN = Ogólnopolska Komisja Porozumiewawcza Nauki NSZZ "Solidarność".
- ↑W negocjacjach tych uczestniczył Stanisław Głażewski z IUNG jako przedstawiciel instytutów resortowych Lubelszczyzny i Wacław Hennel jako ekspert OKPN.
- ↑Pismo przewodniczącego Komisji Rządowej na rozmowy gliwicko-międzyleskie z delegacją OKPN, prof. Janusza Górskiego do Towarzysza Sekretarza Wiesława Śladkowskiego z KW PZPR – Lublin z 20.02.1981 r.
- ↑DO WSZYSTKICH PRACOWNIKÓW INSTYTUTU – Informator KZ NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 12 z 11.09.1981 r., s.1
- ↑A. Faber - "SAMORZĄD" – Informator KZ NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 13 z 18.09.1981 r., s.8.
- ↑STATUT SAMORZĄDU PRACOWNICZEGO INSTYTUTU UPRAWY NAWOŻENIA I GLEBOZNAWSTWA Projekt - Informator KZ NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 15 z 5.10.1981 r., s.11.
- ↑Komitet Założycielski Samorządu – Dyskusja nad projektem Samorządu Instytutu - Informator KZ NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 22 z 11.11.1981, s.10.
- ↑A. Bornus – Mój głos w dyskusji na zebraniu samodzielnych pracowników naukowych w sprawie Samorządu w dniu 15 października 1981 r. - Informator KZ NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 17, s.2.
- ↑Stanowisko Rady Naukowej IUNG jest w dużym stopniu zbieżne z propozycjami wypracowanymi przez puławskie środowisko naukowe jesienią 1980 r. i przedstawionymi przez delegację OKPN (Ogólnopolskiej Komisji Porozumiewawczej Nauki NSZZ "Solidarność") podczas negocjacji z Komisją Rządową pod przewodnictwem Prof. Janusza Górskiego w Gliwicach i Międzylesiu zimą 1980/1981. Propozycje te zostały wówczas odrzucone jako sprzeczne z zasadami ustroju PRL.
- ↑W Ustawie o jednostkach badawczo-rozwojowych z 22.02.1991 r.
- ↑STATUT Samorządu Pracowniczego Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Informator KZ NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 27 z 7.12.1981 r., s.1.
- ↑Biuletyn Informacyjny NSZZ "SOLIDARNOŚĆ" Ziemia Puławska. Wydanie Wojenne. Nr 3 Rok I, s. 6 oraz kolportowane w Puławach ulotki.
- ↑Tadeusz Skiba równocześnie pełnił funkcje przewodniczącego podziemnej Komisji Zakładowej NSZZ "Solidarność" w IUNG oraz lidera Tymczasowego Zarządu Oddziału "Ziemia Puławska" działającego również w konspiracji.
- ↑Julian Migdal – Wybory do Rady Załogi IUNG – Informator Rady Załogi IUNG w Puławach z 1.IX.1986 r., s.1
- ↑Z prac Rady Załogi - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr1(7), s. 2.
- ↑1 lipca 1986 r. W skład struktury organizacyjnej IUNG weszły Zakłady Doświadczalne: Antopol, Baborówko, Borusowa, Dobrogostów, Grabów, Jastków, Kępa – Mokradki, Laskowice, Osiny, Sadłowice, Topola-Błonie Wielichowo, Werbkowice, Wierzbno i Żelisławki. Po dwóch latach podległości Centralnemu Laboratorium Przemysłu Tytoniowego w Krakowie powrócił również do IUNG Zakład Uporawy i Hodowli Tytoniu. (Powrót Zakładów do Instytutu – Informator Rady Załogi Nr 1 z 1.09.1986, s.3.
- ↑Z prac Rady Załogi - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 2(13) z 12.VI.1989 r., s.1.
- ↑Kłopoty Rady Załogi z rejestracją Statutu wskutek poprawek wniesionych przez Sąd Rejestrowy (dotyczących m.in. włączenia wyboru Rady Załogi do kompetencji zebrania delegatów, a nie zebrania ogólnego pracowników), a następnie ze zmianą struktury organizacyjnej IUNG zostały dokładnie opisane w "Sprawozdaniu z pierwszego roku działalności Rady Załogi IUNG /od czerwca 1986 do czerwca 1987/" (Załącznik 3).
- ↑Z prac Rady Załogi - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr1(7), s. 2.
- ↑Wystąpienie Przewodniczącej Rady Załogi na spotkaniu z przedstawicielami organizacji - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach z 1.IX.1986 r., s. 2.
- ↑"Sprawozdaniu z pierwszego roku działalności Rady Załogi IUNG /od czerwca 1986 do czerwca 1987/" (Załącznik 3).
- ↑Mowa o osobach wybranych do Rady Załogi.
- ↑Z tego fragmentu Sprawozdania wynika, że Rada Załogi pierwszej kadencji zabiegała nie tylko o usprawnienie działalności Instytutu, ale i o przebudowaniu mentalności jego pracowników w duchu demokratycznym.
- ↑Wyniki ankiety podsumowano w Informatorze Rady Załogi (Nr 2 z 1.12.1986, s. 4) następująco:...opinia respondentów tylko w niektórych sprawach jest jednoznaczna /więzi międzyzakładowe i międzydyscyplinarne, wielostronne wykorzystywanie doświadczeń polowych jako poligonu szeregu zakładów naukowych, wzmocnienie Zakładu Wdrażania i Upowszechniania/. Wyniki ankiety zostały przedstawione na otwartym zebraniu dyskusyjnym w dn. 7 listopada br. Zarówno mała liczba wypełnionych ankiet (72) jak i niska frekwencja na zebraniach dyskusyjnych, a także zajmowana często w dyskusji postawa zainteresowania jedynie własną placówką organizacyjną w proponowanej strukturze, są oznakami słabego zainteresowania środowiska w tak istotną sprawę, jak organizacja Instytutu, stanowiąca podstawęi ramy jego funkcjonowania. Do powyższej surowej ale sprawiedliwej opinii dodać należy wyjaśnienie, że brak zainteresowania pracowników stanowił pokłosie wieloletniego braku samorządności i praktyki odgórnego zarządzania.
- ↑Struktura organizacyjna Instytutu w oczach pracowników – Informator Rady Załogi Nr 2 z 1.12.1986, s. 3.
- ↑Wybory do Rady Załogi - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 2(13) z 12.VI.1989 r., s.3.
- ↑Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 2(4) z 6.02.1987 r., s. 2.
- ↑Aleksy Bornus – "Jacy jesteśmy?" - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 1(7), s. 3, Nr 2(8), s. 6, i Nr 4(10), s.3.
- ↑Ankieta Rady Załogi IUNG - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 2(23), s.1.
- ↑Biuletyn Wyborczy Nr 1 z 30 kwietnia 1991 r., s. 2.
- ↑Informator NSZZ Solidarność w IUNG "PRZESZŁOŚĆ-PRZYSZŁOŚCI", Nr 29(57) z 27.06.1991, s. 4.
- ↑Pierwsze posiedzenie Rady Załogi /Omówienie wystąpień i dyskusji/ - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach z 1.IX.1986 r., s.2
- ↑STATUT Samorządu Pracowniczego Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Informator NSZZ SOLIDARNOŚĆ w IUNG "Przeszłość-Przyszłości" Nr 27 z 7.12.1981 r., s.1.
- ↑W "Sprawozdaniu z pierwszego roku działalności Rady Załogi IUNG /od czerwca 1986 do czerwca 1987/ (Załącznik 3) na s. 8 widnieje informacja : W ciągu pierwszego roku naszej działaklności wydano cztery numery Informatora, początkowo w nakładzie 250 egzemplarzy, a później 150 egz. Zmniejszenie nakładu nastąpiłona wyraźne polecenie Dyrekcji, która jako motywację podała brak papieru. Rada Załogi wyraziła wprawdzie zgodę na to, ale nie jest w pełni przekonana o słuszności takiego postępowania, gdyż pozwoli to Instytutowi zaoszczędzić zaledwie 500 arkuszy papieru formatu A-4 /1 ryza/, podczas gdy jego zużycie globalne liczy się w skali roku w tonach. Należy w tym miejscu dodać, że do nakładu na poziomie 200-250 egz. Informator powrócił dopiero jesienią 1989 r.
- ↑Założenia programowe Informatora Rady Załogi były więc bardzo zbliżone do programu Informatora NSZZ Solidarność w IUNG "PRZESZŁOŚĆ-PRZYSZŁOŚCI" wychodzącego przed 13 grudnia 1981 r.
- ↑Wystąpienie Przewodniczącej Rady Załogi na spotkaniu z przedstawicielami organizacji - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach z 1.IX.1986 r., s. 2.
- ↑Jest rzeczą charakterystyczną, ze liczba wojaży zagranicznych ciągle wzrastała; radykalnie zmienił się również kierunek tych wyjazdów: wizyty w krajach RWPG coraz częściej zastępowały wyjazdy do krajów Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych.
- ↑Lech Wałęsa był niekwestionowanym przywódcą podziemnej "Solidarności" ale ponieważ organizacja ta była wówczas formalnie zdelegalizowana i działała w podziemiu – w debacie występował jako "przedstawiciel opozycji"
- ↑W nekrologu Prof. Jana Kielanowskiego, wśród licznych zasług Zmarłego, wymieniono również członkostwo opozycyjnego Komitetu Obrony Robotników (KOR), co w tamtych czasach było eksperymentem nader śmiałym.
- ↑Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 4(6) z 20.10.1987 r., s. 1.
- ↑Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 4(6) z 20.10.1987 r., s. 2.
- ↑Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 4(6) z 20.10.1987 r., s.4.
- ↑J.[ózef] G.[ądor] – "70 lat i 158 lat" - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 6(17) z 15.12.1989 r., s.4.
- ↑Józef Gądor, Adam Wołk – "W sprawie tablicy Marszałka Józefa Piłsudskiego" - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 7(18) z 21.12.1989 r., s.3.
- ↑Powrót Zakładów do Instytutu - Informator Rady Załogi IUNG w Puławach z 1.IX.1986 r., s.3.
- ↑Informator Rady Załogi IUNG w Puławach Nr 3(9), z 15.08.1988 r., s.7.
- ↑Marian Hemar – "Kolęda" - Informator Rady Załogi IUNG Nr 5(11) z 15.12.1988 r., s. 1.
- Załącznik 1 (887 Pobrań)
- Załącznik 2 (881 Pobrań)
- Załącznik 3 (800 Pobrań)
- Załącznik 4 (832 Pobrań)
- Załącznik 5 (813 Pobrań)
